ΝομοΣοφία

φιλοσοφία, ιστορία, πολιτική, δίκαιο

αγορές

leave a comment »

Περί του εφοδιασμού σε φρέσκα τρόφιμα της μεσαιωνικής Κωνσταντινούπολης[1]

 

Πόσο μεγάλοι θα πρέπει να ήταν, άραγε, οι λαχανόκηποι ή τα χωράφια των λαχανικών για την κάλυψη των καθημερινών διατροφικών αναγκών ενός πληθυσμού της τάξης των 400.000 κατοίκων, όσων δηλαδή υπολογίζουμε πως κατοικούσαν στην πρωτεύουσα του Βυζαντινού κράτους στην διάρκεια του «χρυσού» 6ου μ.Χ. αιώνα.

 

Σύμφωνα με μία παράμετρο των αρχών του 20ου αιώνα, που ισχύει για τα ανατολικά τμήματα της Κεντρικής Ευρώπης και βασίζεται σε προβιομηχανικές συνθήκες παραγωγής, 35-40μ2 (κατά μέσον όρο) φθάνουν για την ετήσια κατανάλωση όλων των λαχανικών (συμπεριλαμβάνονται ακόμη και οι πατάτες) για ένα άτομο. Κατ’ ακολουθίαν ένα χλμ2 ανταποκρίνεται στις ανάγκες 25.000 ατόμων. Ο αριθμός αυτός δεν μπορεί να μεταφερθεί tel quell στον Μεσαίωνα, αλλά αρκεί για έναν πρώτο υπολογισμό.

 

Έτσι, μπορούμε να υποθέσουμε ότι για την κάλυψη των αναγκών των 400.000 κατοίκων της Κωνσταντινούπολης στις αρχές του 6ου αιώνα έφθαναν περίπου 16 χλμ2. Από αυτά τα 16 χλμ2, περίπου τρία βρίσκονταν εντός των Θεοδοσιανών τειχών της πόλης. Άλλωστε  ακόμα και σήμερα υπάρχουν στην Κωνσταντινούπολη λαχανόκηποι στις περιοχές Γιαλί και Λανγκά, μεταξύ των σταθμών Καρά Μουσταφά Πασά και Γενί Καπί του ηλεκτρικού, όπως επίσης μεταξύ του Γεντί Κουλέ (της Χρυσής Πύλης) και του Μπελγκράτ Καπί (πόρτα Ξυλοκέρκου). Τα υπόλοιπα 13 χλμ2 βρίσκονται extra muros, έξω από την πόλη, αλλά πάντως πολύ κοντά στα τείχη (2-2,5 χλμ), ακόμη και στην άλλη πλευρά του Βοσπόρου, απ’ όπου με βάρκες έφερναν λαχανικά και φρούτα, όπως πιστοποιεί ο Ιωάννης Τζέτζης[2] σε μια επιστολή του. Έτσι το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, που ήταν αναγκαίο για να μεταφερθούν τα λαχανικά με ζώα από τον παραγωγό ή από την θάλασσα στον καταναλωτή (στις μεγάλες αγορές της Κωνσταντινούπολης), ήταν το πολύ δύο ώρες (με τα πόδια).

 

Συμπερασματικά, μπορούμε να πούμε ότι, ακόμα και με την προϋπόθεση προβιομηχανικών συνθηκών παραγωγής, η οργάνωση του εφοδιασμού της «μεγάλης» Κωνσταντινούπολης (μέχρι 500.000 κατοίκων) με λαχανικά δεν αντιμετώπιζε σοβαρές δυσκολίες.

 


[1] Ιωάννης Κόντερ (Johannes Koder), «Ο κηπουρός και η καθημερινή κουζίνα στο Βυζάντιο»

[2] Ιωάννης Τζέτζης, Επιστολές 57 (1146/47), εκδ. P.A.M. Leone, Λειψία 1972, 80 κε.

Advertisements

Written by nomosophia

6 Μαΐου, 2008 στις 14:58

Αναρτήθηκε στις Γενικά

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: